Soạn bài: Khởi ngữ

Khởi ngữ trong câu

Khởi ngữ là phần quan trọng trong câu, đứng trước chủ ngữ để nêu lên đề tài được nói đến. Trong văn bản, khởi ngữ thường được in đậm để nhấn mạnh.

Đặc điểm và công dụng của khởi ngữ trong câu:

1. Phân biệt các từ ngữ in đậm với chủ ngữ:

- "Nghe gọi, con bé giật mình, tròn mắt nhìn. Nó ngơ ngác, lạ lùng. Còn anh, anh không kìm nổi xúc động." (Nguyễn Quang Sáng, Chiếc lược ngà)

- "Giàu, tôi cũng giàu rồi." (Nguyễn Công Hoan, Bước đường cùng)

- "Về các thể văn trong lĩnh vực văn nghệ, chúng ta có thể tin ở tiếng ta, không sợ nó thiếu giàu và đẹp." (Phạm Văn Đồng, Giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt)

Trả lời:

a. Nghe gọi, con bé giật mình, tròn mắt nhìn. Nó ngơ ngác, lạ lùng. Còn anh, anh không kìm nổi xúc động.
Chủ ngữ: anh

b. Giàu, tôi cũng giàu rồi.
Chủ ngữ: tôi

c. Về các thể văn trong lĩnh vực văn nghệ, chúng ta có thể tin ở tiếng ta, không sợ nó thiếu giàu và đẹp.
Chủ ngữ: chúng ta

2. Trước những từ in đậm trên có thể thêm những quan hệ từ như: về, đối, với,...

Để nhớ:

- Khởi ngữ là thành phần câu đứng trước chủ ngữ để nêu lên đề tài được nói đến trong câu.

- Trước khởi ngữ có thể thêm những quan hệ từ: về, đối, với,...

Bài tập và hướng dẫn giải

Câu 1: trang 8 sách giáo khoa (SGK) Ngữ văn lớp 9 tập 2

Tìm khởi ngữ trong các đoạn trích dưới đây:
a) Ông cứ đứng vờ vờ xem tranh ảnh chờ người khác đọc rồi nghe lỏm. Điều này ông khổ tâm hết sức.
(Kim Lân, Làng)
b) – Vâng! Ông giáo dạy phải! Đối với chúng mình thì thế là sung sướng.
(Nam Cao, Lão Hạc)
c) Một mình thì anh bạn trên trạm đỉnh Phan-xi-păng ba nghìn một trăm bốn mươi hai mét kia mới một mình hơn cháu.
(Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa)
d) Làm khí tượng, ở được cao thế mới là lí tưởng chứ.
(Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa)
e) Đối với cháu, thật là đột ngột […].
(Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa)
Trả lời: Cách làm:- Đọc kỹ các đoạn trích được cung cấp.- Xác định từ hoặc cụm từ đầu tiên của mỗi đoạn trích... Xem hướng dẫn giải chi tiết

Câu 2: trang 8 sách giáo khoa (SGK) Ngữ văn lớp 9 tập 2

Hãy viết lại câu sau bằng cách chuyển phần in đậm thêm khởi ngữ:

a. Anh ấy làm bài cẩn thận lắm

b. Tôi hiểu rồi nhưng tôi vẫn chưa giải được

Trả lời: Cách làm:- Để chuyển câu thành câu có khởi ngữ, ta cần thêm khởi ngữ "làm bài" vào trước phần in đậm... Xem hướng dẫn giải chi tiết

Phần tham khảo mở rộng

Câu 1: Trình bày những nội dung chính trong bài: "Khởi ngữ". Bài học nằm trong chương trình ngữ văn lớp 9 tập 1. 

Trả lời: Cách làm:1. Xác định câu hỏi: Câu hỏi yêu cầu trình bày những nội dung chính trong bài "Khởi ngữ".2.... Xem hướng dẫn giải chi tiết
0.13011 sec| 2139.563 kb